VDK MİHENK Sistemi Risk Analiz Merkezinde Devreye Alındı

Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı (VDK) tarafından geliştirilen VDK-MİHENK Sistemi, Risk Analiz Merkezinde devreye alınarak merkezi risk analiz çalışmalarında kullanılmaya başlanmıştır. Sistem; başta e-belgeler olmak üzere mali verilerin yapay zekâ ve büyük veri analitiği yöntemleriyle değerlendirilmesine imkân sağlayan yeni nesil bir risk analiz sistemidir.

1. Kısa Özet

• VDK-MİHENK, merkezi risk analiz çalışmalarında kullanılmaya başlanmıştır.
• Başta e-belgeler olmak üzere geniş hacimli mali veriler yapay zekâ ve büyük veri analitiğiyle değerlendirilmektedir.
• Aynı veya benzer mal ve hizmetlere ilişkin çok sayıda gerçekleşmiş işlem birlikte analiz edilebilmektedir.
• Yüksek fiyatlanan işlemlerin yanında emsallerine göre düşük fiyatlanan işlemler de risk analizine konu olabilecektir.
• Türkiye geneli yanında il, ilçe ve bölge düzeyinde karşılaştırmalar yapılabilecektir.
• İkinci fazda sektörel kâr marjı analizlerinin devreye alınması planlanmaktadır.

2. MİHENK Sisteminin Temel Özellikleri

2.1 Yapay Zekâ Destekli Emsal Analizi

Sistem sayesinde aynı veya benzer nitelikteki mal ve hizmetlere ilişkin çok sayıda gerçekleşmiş işlem bir arada değerlendirilebilmekte; ilişkili kişiler arasındaki işlemlerde uygulanan fiyatların benzer koşullardaki bağımsız işlemlerden anlamlı ölçüde farklılaşıp farklılaşmadığı analiz edilebilmektedir. MİHENK’in transfer fiyatlandırması çalışmalarında emsal fiyat veri tabanı olarak kullanılması sistemin temel kullanım alanları arasındadır.

2.2 Çok Sayıda Gerçek İşlem Üzerinden Karşılaştırma

MİHENK ile emsal analizleri sınırlı sayıdaki örnek veya münferit işlemler yerine çok sayıda gerçek ekonomik işlemden oluşan veri setleri üzerinden gerçekleştirilebilecektir. Satış fiyatları, işlem hacimleri, maliyet ve kârlılık göstergeleri birlikte değerlendirilebilecektir. E-belge verilerinin sisteme kısa sürede yansıması sayesinde güncel ekonomik işlemlerden yararlanılabilecek; mevcut altyapıda mali belgeler üzerinden yaklaşık dört günlük veri gecikmesiyle analiz yapılabilecektir.

2.3 Coğrafi ve Ekonomik Farklılıkların Dikkate Alınması

Sistem, Türkiye geneli yanında il, ilçe ve bölge düzeyinde karşılaştırma yapılmasına imkân sağlamaktadır. Satış hacmi, maliyet yapısı ve faaliyet özellikleri gibi ekonomik göstergelerin birlikte analiz edilmesiyle, görünürde benzer olmakla birlikte ekonomik koşulları farklı olan işlemlerin ayrıştırılması hedeflenmektedir.

2.4 İkinci Faz: Sektörel Kâr Marjı Analizleri

MİHENK’in ikinci fazında sektörel kâr marjı analizlerinin devreye alınması planlanmaktadır. Böylece analizler yalnızca işlem fiyatları üzerinden değil, mükelleflerin ve işlem gruplarının kârlılık göstergeleri üzerinden de gerçekleştirilebilecek; emsal kârlılık düzeyleri ve marjlar daha geniş veri setleri üzerinden incelenebilecektir.

2.5 Risk Analizinin Niteliği

MİHENK tarafından üretilen analiz ve göstergeler nihai bir vergisel tespit olmayıp merkezi risk analiz çalışmalarına veri sağlayan analitik çıktılar niteliğindedir. Bir fiyat farklılığı tek başına vergisel uyumsuzluk anlamına gelmemekte; işlemin niteliği, miktarı, zamanı, ticari koşulları ve karşılaştırılabilirliği etkileyen diğer unsurların birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.

3. ATAX YMM Değerlendirmesi

MİHENK, vergi denetimlerinde dijital dönüşümü ve risk odaklı denetimi güçlendirecek önemli bir adımdır.

MİHENK ile özellikle transfer fiyatlandırması, emsallere uygunluk ve ilişkili kişiler arasında fiyatlama yoluyla kazanç aktarımına ilişkin risklerin daha etkin şekilde belirlenmesi amaçlanmaktadır.

4. Sonuç

Mükelleflerin özellikle ilişkili kişilerle gerçekleştirdikleri işlemlerde fiyatlama politikalarını ve emsallere uygunluk analizlerini gözden geçirmeleri; işlemlerin ekonomik ve ticari gerekçelerini ortaya koyan bilgi ve belgeleri güncel, tutarlı ve denetime elverişli şekilde muhafaza etmeleri önem taşımaktadır.

Duyuruya: https://vdk.hmb.gov.tr/duyuru/vdk-mihenk-sistemi-devreye-alindi adresinden ulaşabilirsiniz.

Saygılarımızla.

Bu belgede yer alan bilgiler sadece genel bilgilendirme amaçlıdır ve ilgili mevzuat hükümlerinin yerine geçmez. Atax Denetim ve YMM LTD. ŞTİ.’ye, işbu dokümanın içeriğinden kaynaklanan veya içeriğine ilişkin olarak ortaya çıkan sonuçlardan dolayı herhangi bir sorumluluk iddiasında bulunulamaz.